اقتصاد 2026/01/07 09:00

پایان ارز ترجیحی و احتمال برچیده شدن رانت ارزی

پایان ارز ترجیحی و احتمال برچیده شدن رانت ارزی

پایان رانت چند میلیارد دلاری در بازار ارز

با اعلام رسمی رئیس‌جمهور ایران، سیاست ارز ترجیحی به پایان خود رسید و این تصمیم می‌تواند تحولی در سیاست‌گذاری ارزی دولت چهاردهم باشد. این تغییر، در صورتی که به درستی اجرا شود، می‌تواند مشکلات موجود در تأمین کالاهای اساسی و معیشتی مردم را کاهش دهد.

جزئیات تصمیم جدید دولت

مسعود پزشکیان، وزیر اقتصاد، اعلام کرده است که دولت دیگر ارز ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی و ارز موسوم به ۷۰ هزار تومانی را برای واردات کالاها اختصاص نخواهد داد. یارانه ارزی به جای آنکه در ابتدای زنجیره واردات و تولید توزیع شود، به مصرف‌کننده نهایی و به صورت کالابرگ یا یارانه پرداخت خواهد شد.

پیشینه و چالش‌های ارز ترجیحی

حذف ارز ترجیحی، به عنوان سیاستی که از دولت دوازدهم با دلار ۴۲۰۰ تومانی آغاز شده بود، در طول زمان با چالش‌های متعددی مواجه بوده است. این سیاست همواره به دلیل ایجاد رانت و فساد مورد انتقاد قرار گرفته و بسیاری از کارشناسان بر این باورند که این چنین سیاست‌هایی نه تنها به تثبیت قیمت کالاها منجر نشده، بلکه به بی‌ثباتی بیشتر در زنجیره تأمین دامن زده است.

چشم‌انداز آینده

تجربه چند سال گذشته نشان می‌دهد که فارغ از تداوم ارز ترجیحی، تولیدکنندگان و مصرف‌کنندگان همواره نتوانسته‌اند از مزایای آن بهره‌مند شوند. بنابراین، موفقیت سیاست جدید دولت بستگی به این دارد که یارانه‌ها به طور شفاف و هدفمند به مصرف‌کنندگان نهایی منتقل شود. در این صورت، امکان فساد کاهش یافته و قدرت خرید اقشار آسیب‌پذیر حفظ خواهد شد.

نتیجه‌گیری

پایان ارز رانتی و اجرای صحیح سیاست جدید می‌تواند به یک اصلاح ساختاری در اقتصاد ایران منجر شود. این فرآیند، هرچند پرهزینه است، اما با هدف ایجاد نظم و شفافیت در اقتصاد کشور ضروری به نظر می‌رسد.